Үхсэн хүний ясыг өндөлзүүлэхтэй адил нүгэл үйлдэж энэ үгээ хэлмүү. Өнгөрөгч засаглалын тэргүүн Н. Энхбаяр унахаасаа өмнө УИХ болон Засгийн газарын гишүүдтэй хамтран олон нийтийн дунд ухуулга суртачилгаа хийсээр байгаад төрд жилдээ 8-10 тэрбум төгрөг оруулдаг ямааны ноолууранд оногддог гаалийн татварыг тэгэлсэн билээ. Уг асуудал аль хавар шийдэгдчихсэн бол малчидад болон дотоодын наймаачидад тус болох байлаа, нэг ёсондоо ямааны ноолуур гарч эхлэхээс өмнө шийдчихсэн бол ноолуур хэдэн жилийн өмнөx шигээ дөчин мянга хүрчихсэн ч байж болох талтай гэж зарим нэгэн хүн харамсаж байхад манай төр засгийг гишүүд ниргэсэн хойно нь хашгирав гэгчээр аль зуны дунд сар ороод малчид нь ноос ноолуураа бүгдийг нь авахыг нь аваад өгөхийг нь өгчихсөн хойно энэхүү асуудаалаар тууштай ярилцаж асуудал шийдвэрлэхдээ удаж дуншдаг Их Хурал их л эрчимтэйгээр барахгүй бараг л долоо хоногийн дотор энэ асуудалыг шийдчихсэн нь гайхал төрүүлэхээс илүүтэй хардах сэтгэл төрүүлж буйг нуух юун. За ямар ч байсан улсад ордог 8-10н тэрбум төгрөгийг гарздан байж гаргасан шийдвэр нь өдгөө малчидад болон дотоодын наймаачидад ашиг авчиравуу гэтэл үгүй, шийдвэр гарсанаас хойш эхний долоо хоногтоо ноолуурын үнэ 1000 төгрөгөөр өсөж эмээлт зах дээр хятадууд баярын хур буулгаж ноолуур авна гэж хашгиралдаж байсан сурагтай гэвч эл асуудал дараагийн долоо хоногт нь 360 градус эргэж эмээлт зах дээр Xятад битгий хэл Монгол хүн ноолуур авахаас халширав учир нь Хятадын төр ноолуурт оногдуулдаг онцгой татвараа 15% болтол нь өсгөж урагшаа ноолуур гаргадаг хүмүүст ямар ч ашиггүй болоод зогсохгүй Монгол даxь үнийн хөөрөгдөлийг барих нь битгий хэл навс унагаж орхив.

Монголын төр ухаангүй урдах хойдохоо харж бодлого гаргаж сураагүйнхээ гайгаар төрд орж ирдэг 10 аад тэрбум төгрөгийг Хятадын төрд ''МАЙ'' гээд л бэлгэлчихэв.  Тэрхүү 8-10 тэрбум төгрөгөөр бид юу хийж болох байсан бол? Хүний нохой идэхээр өөрийн нохой ид гэдэг Монголчуудын маань зүйр үг байдагсандаа, ямар ч туйлбаргүй, алсын бодолгүй, улс төр эдийн засгийн мэдлэг гэхээсээ илүүтэй 1990 -ээд оны дунд үед овсгойтохон наймаа хийж явсан хэдэн нөхдүүд өнөөдөр улс төр барьж буй нэртэй хувааж идэж талцан зодолдож улс эх ороны татварыг харийханд бэлгэлээд л сууж байна. Ноолуурын татварыг тэглэсэн асуудал нь мөн л хахууль, харийн дэмжлэгтэйгээр бий болсон гэх бөгөөд учир шалтгаан нь манай үйлдвэрүүд ноолуур авч чадахгүй, авьяа ч мөнгө байхгүй, өмнө нь улсын компаниудад төрөөс дэмжлэг үзүүлээд мөнгө олгон ноолуур ав үйлдвэрлэлээ явуул гэсэн боловч ихэнх нь чадаагүй дампуураад л алга болсон, үүнийг далимдуулж хаварын ихэн сар болохоор Хятадаас орж ирсэн наймаачид өөрсдийн оноосон үнэ өртөгөөр ноолуур болон түүхий эдийг худалдаж аваад хадгалчих нь тэр, тэртээ тэргүй манай улсын болон хувийн үйлдвэрүүд авах чадваргүйээс хойш малчид наймаачид Хятадуудын хэлсэн үнэнд нь өгөхөөс өөр аргагүйд хүрнэ, иймэрхүү аргаар монополчилон авсан ноолуур нь зуны дунд сар гэхэд л 5-8 тонн хүрчихсэн байх бөгөөд энэ үед урагшаа их Xятадруугаа гаргая гэхэд Монголын татвар саад болоод байсан бололтой.

Монголын улс төрчидийг худалдаж аваx тэр тусмаа өмнөх ерөнхийлөгч Н. Энбаяр бантаж балмагтаж, нүгэлээ нуух газаргүйд хүрч малчиддаа ядаж буянтан болох гэж хичээсэн үү, эсвэл их хэмжээний мөнгө Хятадын наймаачидаас авсан уу? ямар ч байсан унахаасаа өмнө уйлахаас наахнуур болж байж баталж гаргасан татварын хууль нь зөвхөн Хятад наймаачидыг дэмжсэн арга хэмжээ байлаа.  Харин эл сул шийдвэрийг ажиглаж өөрсдийнх нь хилээр асар их хэмжээний түүхий ид ямар ч зохицуулалтгүй чөлөөтэй орж ирэхийг ажигласан хятадын төр ноолуурт оногдуулдаг татвараа 15%  хүртэл нэмж хирээс хэтэрсэн наймаачидаа чангалж Монголын улс төрчидийн тэнэгийг олон улсад гайхуулаад тавьчихав. Нүгэл нь нүдээрээ гарч энэ жил төрд орж ирэх ёстой 8-10 тэрбум төгрөгийг Монголын улс төрчид тэр тусмаа хуучин ерөнхийлөгч Н. Энхбаяр болон С. Баярын засгийн газар ард түмэнээсээ болон үр хүүхдээсээ хулгайлаад Xятадынд төрд бэлгэлчихлээ. Жилээс жилд яригддаг ноолуурын асуудалаа олигтойхон шийдчихэж чаддаггүй засгийн газар шинээр бий болж буй уул уурхайн асуудалыг олигтой шийднэ гэдэгт нэг л эргэлзээ төрчихлөө. Уул уурхай ярьж уйлан дуугарч хичнээн тэрбумаар нь харийн улс төрчидөд болон бизнэсс эрхлэгчидэд татварын мөнгийг өгөх бол?

Эзэн Чингис хаан нэгэн удаа, Тангуд улс мөхөөгүй гэдэгийг өглөө бүр надад сануулагтун гэж захисан шиг Хятад улс мөхөөгүй гэдэгийг улс төрчидөд сануулах нь юун харин дайсан биш юм аа гэхэд мөнхийн хөрш явах хоёр их гүрний бодлогийг харж бодлого гаргаж сурах ухаан улс төрчидөд минь дутаад байнуудаа.